Η "ΚΟΙΝΗ" ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ "ΚΙΝΔΥΝΟΙ" ΤΗΣ

 

1) Μετά τις τελευταίες ευρωεκλογές, που αποδυνάμωσαν αισθητά την ελληνόφωνη συγκυβέρνησή μας, η τελευταία βάλθηκε να τροποποιήσει, κατά τις εξαγγελίες της, το σύνταγμα με ομολογημένη πρόθεση να περισταλεί ουσιωδώς το δικαίωμα του συνέρχεσθαι και του συνεταιρίζεσθαι. Προς τούτο, επίκειται και η επί το αντιλαϊκότερον μεταρρύθμιση του Ν. 1264/1982 ούτως ώστε η κήρυξη και η διενέργεια απεργίας να καταστεί για τους εργαζομένους δυσχερέστεστερη. Ο στόχος αυτός είναι κοινός και διαχρονικός για την παγκόσμια αστική τάξη. Πριν μερικά χρόνια, ο πρόεδρος του Παγκοσμίου Οργανισμού Εμπορίου Πασκάλ Λαμί είπε πως αν πάει στραβά ο κόσμος είναι γιατί ξεσπάθωσαν οι δρόμοι με πλήθη αγανακτισμένων που δεν αφήνουν τους ηγέτες να κυβερνήσουν (βλ. Ελευθεροτυπία 17/12/2011).
Μια κατοικοεδρεύουσα στα τηλεπαράθυρα γνωστή βουλευτής της «Ν.Δ», τάχθηκε, βεβαίως, υπέρ των δημόσιων συναθροίσεων (διαδηλώσεων) αρκεί αυτές να γίνονται στην… Βαρυπόμπη. Η συναδέλφισσά της Ντόρα Μπακογιάννη, πάντα νουνεχέστερη, αντιπρότεινε τον… Μαραθώνα. Προς Θεού, όχι το κέντρο της Αθήνας! Μάλλον, ήρθε, η ώρα υλοποίησης κι’ αυτής της ¨μεταρρύθμισης¨ (οι λέξεις δεν χρησιμεύουν πλέον για να αποκαλύπτονται πραγματικότητες, αλλά για να επικαλύπτονται προθέσεις).
2) Ο τρόμος των κρατούντων απέναντι στην εθελούσια δημόσια κοινή εμφάνιση των ανθρώπων και δη, των ανθρώπων του μόχθου, είναι διαχρονικός και, όπως θα δούμε, ευεξήγητος. Ήδη στην αρχαϊκή-προκλασσική Ελλάδα ο τύραννος της Κορίνθου Περίανδρος απαγόρευε τις συγκεντρώσεις των υπηκόων του και τους κρατούσε συνεχώς φτωχούς και, κυρίως, απασχολημένους (βλ. Α. ANDREWES, Η τυραννία στην αρχαία Ελλάδα, εκδόσεις Καρδαμίτσα, 1982, σελ.70). Εμπόδιζε τους πολίτες να μένουν σε απραξία εφευρίσκοντας αδιάκοπα κι’ άλλες εργασίες γι’ αυτούς. Εκείνον που καθότανε στην Αγορά τον τιμωρούσε γιατί φοβόταν μη συνωμοτεί εναντίον του. Επεδίωκε να απασχολούνται διαρκώς οι πολίτες, (όπως οι στρατευμένοι σήμερα!) με την σκοτεινή υστεροβουλία να αποτρέπονται από τα πολιτικά και να αναγκαστούν έτσι να χάσουν κάθε έννοια πολιτικής. (Βλ. Κλωντ Μοσσέ, Οι τύραννοι στην αρχαία Ελλάδα, εκδόσεις, το άστυ, 1989, σελ. 42 και 44.). Ο Ησίοδος, εκείνος ο παθιασμένος συνήγορος της ολιγαρχίας, απευθυνότανε στους φτωχούς και επιχειρούσε να τους πείσει πως κάθε αντίσταση κατά των πλουσίων είναι μάταιη για να καταστήσει δε τον ισχυρισμό του πειστικότερο και παραστατικότερο επινόησε τον μύθο του γερακιού και του αηδονιού. «Εσύ θα διορθώσεις τον κόσμο μεγάλε ανόητε;» («Μέγα νήπιε;») έλεγε στους φτωχούς. Το πασίγνωστο απόφθεγμα του «έργον δ’ ουδέν όνειδος, αεργίη δε τ’ όνειδος,» που σημαίνει «δεν σε πειράζει η δουλειά, κακό είναι να τριγυρνάς και να πολιτικολογείς» να ΄χεις δηλαδή δημοκρατικά φρονήματα! (Τα παρόμοια αποφθέγματά του τα εξέλαβαν ως φρονηματιστικά ηθικά παραγγέλματα, έχουν, όμως άλλο νόημα στην οργανική τους θέση και διασύνδεση) (βλ. Χ.Θεοδωρίδη, Επίκουρος, η αληθινή όψη του αρχαίου κόσμου, βιβλιοπωλείον της «Εστίας» σελ. 27-29). Παρ’ όλα αυτά, ο ίδιος (Ησίοδος) θεωρούσε τον «αλγινόεντα πόνον» (επίπονη εργασία) ως το πρώτο απ’ τα κακά που μάστιζαν τον άνθρωπο. Η ελευθερία απ’ τον ίδιο τον μόχθο δεν είναι καινούργια· ανήκε (και εξακολουθεί να ανήκει) στα πιο ακλόνητα προνόμια των ολίγων. Γι’ αυτό και ο Αριστοτέλης δίδασκε πως αυτός που είναι υποχρεωμένος να εργάζεται για να συντηρηθεί, δεν μπορεί να είναι πολίτης. (Βλ. Χάννα Άρεντ, Η ανθρώπινη κατάσταση (VITA ACTIVA), Εκδόσεις γνώση, 2008, σελ. 72-73, 15, 94). Αποτελεί διαρκή διακαή πόθο της κάθε μορφής ολιγαρχίας να μην συναποφασίζουν οι εκμεταλλευόμενοι, αλλά να υπακούουν και να εκτελούν. Εσαεί διάσημο κατέστη το ¨ανθρωποσωτήριο, σάλπισμα του Οδυσσέα προς τον ταπεινό Θερσίτη που τόλμησε να εναντιωθεί στον Αγαμέμνονα «ουκ αγαθόν πολυκοιρανίη· εις κοίρανος έστω, εις βασιλεύς» ( Ιλ. Β 204. Βλ. Χ. Θεοδωρίδη, πιο πάνω, σελ. 26). Κατά τον Πλάτωνα ορισμένοι εξουσιοδοτούνται να διατάζουν και οι υπόλοιποι να υπακούουν. Έπρεπε να εξαλειφθεί ο ιδιωτικός χαρακτήρας της οικιακής κοινότητας και οι κανόνες συμπεριφοράς στα δημόσια ζητήματα έπρεπε να διαμορφώνονται κατ’ εικόνα των κανόνων που διέπουν την σχέση Κυρίου και Δούλου σ’ ένα εύτακτο νοικοκυριό (βλ. Χάννα Άρεντ, πιο πάνω, σελ. 304).
3) Ένα ανέκδοτο, που αναφέρει ο Σενέκας από την αυτοκρατορική Ρώμη, καταδεικνύει πόσο επικίνδυνη θεωρούνταν η απλή δημόσια εμφάνιση των συν-ανθρώπων. Η Σύγκλητος συζητούσε την πρόταση ενός επιπόλαιου συγκλητικού να ντύνονται οι δούλοι στις δημόσιες εμφανίσεις τους ομοιόμορφα, ώστε να ξεχωρίζουν αμέσως από τους ελεύθερους πολίτες. Η πρόταση απορρίφθηκε ως πολύ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΗ, μιας και οι δούλοι θα ήσαν τώρα σε θέση να αναγνωριστούν μεταξύ τους και να συνειδητοποιήσουν την ΔΥΝΗΤΙΚΗ ισχύ τους. Νεώτεροι ερμηνευτές έσπευσαν να συμπεράνουν ότι ο αριθμός των δούλων θα ‘πρεπε να ήταν πολύ μεγάλος. Διέλαθε, έτσι, της προσοχής τους ότι αυτό που το υγιές πολιτικό ένστικτο της Συγκλήτου έκρινε ως ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟ ήταν η ΙΔΙΑ Η ΕΜΦΑΝΙΣΗ των δούλων, αυτή καθεαυτή, εντελώς ανεξάρτητα από τον αριθμό των εμφανιζομένων. (Βλ. Χάννα Άρεντ, πιο πάνω σελ. 297) [«Senatores boni viri, senatus autem mala bestia», οι συγκλητικοί είναι αγαθοί άνδρες, η σύγκλητος όμως, είναι κακό θεριό. Αυτήν την ιστορικά επιβεβαιωμένη αλήθεια την λησμονούν συστηματικά οι προύχοντες της θεσμολάγνας Αριστεράς!}. Ο αποφασιστικός ρόλος της απλής δημόσιας εμφάνισης, της διάκρισης κάποιου από τους άλλους, της κατάληψης μιας θέσης στον χώρο των ανθρώπινων υποθέσεων, πουθενά δεν απεικονίζεται εναργέστερα απ’ όσο στην Μεγάλη Γαλλική Επανάσταση, όταν κάνουν την είσοδό τους οι εργαζόμενοι στην σκηνή της ιστορίας. Τότε, αισθάνονται την ΑΝΑΓΚΗ να επιλέξουν μια δική τους ΑΜΦΙΕΣΗ, την πασίγνωστη αμφίεση του sans-culotte (¨αβράκωτου¨) με την οποία κέρδισαν μια δική τους διάκριση που στρεφόταν εναντίον όλων των άλλων (στο ίδιο, πιο πάνω, με περαιτέρω παραπομπή σε πρωτογενή γαλλική (και γαλλόφωνη) πηγή). Και η ρωμαϊκή Σύγκλητος και οι sans-culottes, αντιλήφθηκαν πλήρως (καθένας απ’ την σκοπιά του) ότι καμμιά δραστηριότητα δεν μπορεί να γίνει εξαίρετη, έξοχη- δεν βοηθάει σ’ αυτό ούτε η παιδεία, η ευστροφία ή η ιδιοφυΐα- αν δεν προσφέρεται στον κατάλληλο χώρο για την άσκησή της, στην ΔΗΜΟΣΙΑ ΣΦΑΙΡΑ! Από την διαπίστωση αυτή εκκινούσε η διαρκώς ματαιούμενη επιδίωξη όλων των τυράννων να αποτρέπουν τους πολίτες από το να μεριμνούν για τις δημόσιες υποθέσεις (από το αντιπαραγωγικό «αγορεύειν» και «βουλεύεσθαι») και να μετατρέπουν την Αγορά σε απλή συνάθροιση μαγαζιών όμοια με τα παζάρια του ανατολικού δεσποτισμού, με τον ισχυρισμό πως μόνο ο άρχοντας έπρεπε ν’ ασχολείται με τα κοινά. Από την διαπίστωση αυτή εκκινούσε και η γενική εντολή του Αποστόλου Παύλου για μιαν αυστηρά ιδιωτική ζωή και υπέρ της αποτροπής από τις πολιτικές δραστηριότητες (στο ίδιο, πιο πάνω, σελ. 221, 302 και 42). Από εδώ και η σοφή διακήρυξη του Georges Danton, εκείνου του εκρηκτικού ¨Κορδελιέρου¨ επαναστάτη: «δέκα άντρες που εμφανίζονται μαζί και δρουν μαζί είναι ικανοί να κάνουν εκατοντάδες χιλιάδες άλλους να τρέμουν χωριστά». Από εδώ και οι κοινές, μαζικές εμφανίσεις της φασιστικής Χρυσής Αυγής με κοινή ΜΑΥΡΗ αμφίεση, μιμούμενη τις ανθρωπομηχανές των χιτλερικών S.S (Schutz-Staffeln) (Σώματα Άμυνας) που «σκέφτονταν», όπως κι’ αυτοί, με το αίμα τους, έτοιμοι να θυσιάσουν τα πάντα, κατά προτίμηση, τους Άλλους, για την ανθρωποφάγα, την νεκρόφιλη «ιδέα» τους (για την σχέση του φασισμού με το μαύρο χρώμα και τον θάνατο βλ. SUSAN SONTAG, Η Γοητεία του Φασισμού, εκδόσεις Ύψιλον-βιβλία, 2010).
Από εδώ και η ομολογημένη πρόθεση της ελληνόφωνης συγκυβέρνησής μας να καταστήσει ανενεργό στην πράξη το δικαίωμα του συνέρχεσθαι και συνεταιρίζεσθαι: γνωρίζει πολύ καλά πως οι άνθρωποι και, ιδίως, οι άνθρωποι του μόχθου, αποκτούν ΔΥΝΑΜΗ, δυνητική ισχύ όταν συν-ομιλούν και συμ-πράττουν, όταν δηλαδή μπορούν να λέγουν και να πράττουν από κοινού, ιδρύοντας μεταξύ τους σχέση ισοτιμίας, αυτονομίας, και συναίνεσης, όταν εμφανίζονται από κοινού ελεύθερα στην δημόσια σφαίρα και καθιστούν την παρουσία τους διακριτή έναντι των άλλων, των καταπιεστών τους, όταν μεταμορφώνονται από misérables (άθλιους) σε enragés {«λυσσασμένους»: η λαϊκογενής εμπροσθοφυλακή των sans-culottes (¨αβράκωτων¨) ο ανεξάντλητος προωθητήρας της Μεγ. Γαλ. Επαν. που συντρίφτηκε βίαια και φονικά απ’ τον κρατικίστικο, συγκεντρωτικό μηχανισμό των πρώην συμμάχων τους, των Ιακωβίνων.}
Στο χέρι μας είναι, αυτή η αήθης νομοθετική εξαγγελία της ποταπής συγκυβέρνησης να μην μεταμορφωθεί σε ζοφερή πραγματικότητα.

3- VI- 2014
Πέτρος Πέτκας